Bộ GD&ĐT chấn chỉnh đào tạo văn bằng 2, đặc biệt ngành Ngôn ngữ Anh

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa có văn bản yêu cầu các cơ sở giáo dục đại học trên cả nước rà soát, chấn chỉnh hoạt động đào tạo văn bằng 2, nhằm khắc phục những bất cập trong quá trình tổ chức và quản lý đào tạo.

Đáng chú ý, Bộ đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm người học đáp ứng thực chất chuẩn đầu ra, nhất là đối với ngành Ngôn ngữ Anh. Các trường cũng phải kiểm soát chặt khối lượng học tập, phương thức đào tạo và quy trình kiểm tra, đánh giá kết quả học tập.

Động thái này được đưa ra trong bối cảnh hoạt động đào tạo văn bằng 2 tại một số cơ sở giáo dục đại học xuất hiện những vấn đề gây chú ý trong dư luận, ảnh hưởng đến chất lượng và uy tín của hệ thống giáo dục đại học.

Văn bằng 2 phải bảo đảm tối thiểu 120 tín chỉ
Theo Công văn số 7552/BGDĐT-GDĐH ngày 27/10, Bộ GD&ĐT yêu cầu các trường tiến hành rà soát, điều chỉnh cấu trúc chương trình đào tạo, bảo đảm tổng khối lượng học tập tối thiểu của chương trình trình độ đại học là 120 tín chỉ.

Đối với những người đã tốt nghiệp đại học ở ngành hoặc trình độ đào tạo khác, các cơ sở đào tạo được xác định khối lượng học tập còn lại trên cơ sở công nhận, chuyển đổi tín chỉ và miễn trừ học phần theo quy định hiện hành.

Tuy nhiên, quá trình này phải được thực hiện dựa trên đánh giá học thuật, bảo đảm tính minh bạch, công bằng và đáp ứng yêu cầu chất lượng. Các trường cần đối chiếu chuẩn đầu ra, nội dung cũng như khối lượng kiến thức giữa các chương trình trước khi quyết định công nhận tín chỉ.

Bộ nhấn mạnh việc miễn trừ học phần hay chuyển đổi tín chỉ không được trở thành lý do để giảm nhẹ yêu cầu đào tạo hoặc điều chỉnh chuẩn đầu ra theo hướng thấp hơn.

Bên cạnh đó, công tác quản lý đăng ký học tập theo từng học kỳ cũng phải được thực hiện nghiêm túc. Theo yêu cầu của Bộ, sinh viên không được đăng ký khối lượng học tập vượt quá 1,5 lần mức trung bình của một học kỳ theo kế hoạch học tập chuẩn, ngoại trừ trường hợp có kết quả học tập từ loại khá trở lên.

Quy định này nhằm hạn chế tình trạng học quá tải, đăng ký học vượt thiếu kiểm soát, đồng thời bảo đảm sinh viên có đủ thời gian tiếp thu và tích lũy kiến thức theo yêu cầu chương trình.

Siết chuẩn đầu ra đối với văn bằng 2 ngành Ngôn ngữ Anh
Một trong những vấn đề được Bộ GD&ĐT đặc biệt quan tâm là chất lượng đào tạo văn bằng 2 ngành Ngôn ngữ Anh.

Theo đó, các trường phải áp dụng đầy đủ chuẩn đầu ra đã công bố, bảo đảm sinh viên khi được xét công nhận tốt nghiệp thực sự có năng lực ngoại ngữ tương ứng với yêu cầu của chương trình.

Việc cấp bằng không thể chỉ dựa trên việc hoàn thành các thủ tục hoặc đáp ứng những điều kiện mang tính hình thức. Thay vào đó, kết quả đánh giá phải phản ánh đúng năng lực thực tế của người học.

Bộ cũng yêu cầu các cơ sở đào tạo kiểm soát chặt việc công nhận tín chỉ, miễn học phần và tổ chức chương trình dành cho người đã có bằng đại học. Mọi quyết định liên quan đều phải bảo đảm không làm suy giảm chuẩn đầu ra.

Đây được xem là nội dung quan trọng nhằm khắc phục những hạn chế từng được phản ánh trong hoạt động đào tạo văn bằng 2, đặc biệt đối với ngành Ngôn ngữ Anh tại một số trường đại học.

Đào tạo từ xa phải kiểm soát chặt việc kiểm tra, đánh giá
Đối với các chương trình đào tạo từ xa, Bộ GD&ĐT yêu cầu các trường xây dựng đầy đủ hệ thống quản lý học tập trực tuyến (LMS), phát triển học liệu số và triển khai các biện pháp xác thực danh tính người học.

Ngoài ra, các cơ sở đào tạo phải theo dõi quá trình học tập, lưu trữ dữ liệu về hoạt động giảng dạy, kiểm tra và đánh giá. Những thông tin này là cơ sở phục vụ công tác quản lý, thanh tra và bảo đảm chất lượng đào tạo.

Đáng chú ý, việc đánh giá kết quả học tập trực tuyến phải đáp ứng các yêu cầu về tính trung thực, khách quan và công bằng, có mức độ tin cậy tương đương hình thức đánh giá trực tiếp.

Bộ cũng quy định phần đánh giá kết quả học tập được thực hiện theo phương thức từ xa không được chiếm quá 50% trọng số điểm của học phần.

Yêu cầu này buộc các trường phải rà soát cách thức tổ chức thi, kiểm tra và đánh giá, tránh tình trạng kết quả học tập không phản ánh chính xác năng lực của sinh viên hoặc phát sinh tiêu cực trong quá trình học trực tuyến.

Sử dụng AI để gian lận thi cử có thể bị xử lý kỷ luật nghiêm khắc
Bên cạnh các yêu cầu về chương trình và phương thức đào tạo, Bộ GD&ĐT cũng lưu ý các trường cần tăng cường biện pháp phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi gian lận trong quá trình học tập, thi cử.

Các cơ sở giáo dục đại học phải xây dựng quy định cụ thể về hình thức kỷ luật đối với những vi phạm nghiêm trọng, có tổ chức hoặc sử dụng công nghệ để gian lận.

Những hành vi được nhắc đến gồm nhờ người khác thi hộ, thi hộ cho người khác, sử dụng trái phép trí tuệ nhân tạo (AI) hoặc các phương tiện công nghệ nhằm gian lận trong học tập, kiểm tra, đánh giá. Việc can thiệp trái phép vào hệ thống LMS và hệ thống quản lý điểm cũng thuộc nhóm hành vi cần được xử lý nghiêm.

Đồng thời, các trường có trách nhiệm thường xuyên kiểm tra, đánh giá mức độ đáp ứng các điều kiện bảo đảm chất lượng, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ giải trình và chịu trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng đào tạo.

Bộ GD&ĐT yêu cầu các cơ sở đào tạo nghiêm túc triển khai những nội dung trong công văn, chủ động phát hiện, chấn chỉnh và xử lý kịp thời các vi phạm nếu phát sinh.

Qua đó, hoạt động đào tạo văn bằng 2 được kỳ vọng sẽ đi vào nề nếp, bảo đảm giá trị bằng cấp gắn với năng lực thực tế của người học, thay vì chỉ chú trọng hoàn thành chương trình trên giấy tờ.