(2025) Đề thi thử Đánh giá năng lực ĐHQG Hồ Chí Minh năm 2025 có đáp án (Đề 17)

Đáp án B

Hướng dẫn giải

Bài ca dao thể hiện sự cảm thông với thân phận người phụ nữ trong xã hội xưa, khi họ không có quyền tự quyết định cuộc đời mình, phải phụ thuộc vào số phận và sự sắp đặt của gia đình, xã hội.

Hình ảnh “hạt mưa sa” và “hạt mưa rào”:

“Hạt mưa” nhỏ bé, mong manh, không tự quyết định nơi mình rơi xuống, tương tự như người phụ nữ không có quyền tự chủ trong việc định đoạt số phận.

“Hạt vào đài các, hạt ra ruộng cày”:

“Đài các” biểu trưng cho gia đình quyền quý, giàu sang.

“Ruộng cày” tượng trưng cho cuộc sống nghèo khó, vất vả.

Điều này cho thấy số phận người phụ nữ phụ thuộc vào may rủi, có thể sống trong giàu sang hoặc nghèo khó mà không do họ quyết định.

“Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa”:

“Giếng” là nơi sâu thẳm, tối tăm, biểu trưng cho cuộc đời bất hạnh, bị lãng quên.

“Vườn hoa” là nơi tươi đẹp, biểu trưng cho cuộc sống hạnh phúc, được trân trọng.

Điều này tiếp tục nhấn mạnh sự bấp bênh trong cuộc đời người phụ nữ, có thể gặp may mắn hoặc rơi vào cảnh ngộ bất hạnh.

Đáp án B

Hướng dẫn giải

Bối cảnh và tình huống:

Hai câu đầu mở ra khung cảnh quen thuộc của làng quê Việt Nam:

“Đêm qua tát nước đầu đình,

Bỏ quên chiếc áo trên cành hoa sen”.

Hình ảnh “tát nước đầu đình” gợi lên hoạt động lao động thường ngày, tạo nên không gian gần gũi và bình dị.

Chi tiết “bỏ quên chiếc áo trên cành hoa sen” mang tính hư cấu, vì hoa sen không có cành đủ để treo áo. Điều này cho thấy chàng trai cố ý tạo cớ để tiếp cận cô gái, thể hiện sự tinh nghịch và khéo léo trong cách tỏ tình.

Lời ướm hỏi và tỏ tình:

Hai câu tiếp theo thể hiện lời ướm hỏi của chàng trai:

“Em được thì cho anh xin,

Hay là em để làm tin trong nhà?”

Chàng trai khéo léo đặt vấn đề, mở ra hai khả năng: hoặc cô gái trả lại áo, hoặc giữ lại làm kỷ vật, ngụ ý về mối quan hệ gắn bó hơn trong tương lai.

Tâm sự và nguyện vọng:

Các câu tiếp theo, chàng trai bày tỏ hoàn cảnh và mong muốn:

“Áo anh sứt chỉ đường tà,

Vợ anh chưa có, mẹ già chưa khâu.

Áo anh sứt chỉ đã lâu,

Mai mượn cô ấy về khâu cho cùng”.

Chàng trai chia sẻ về chiếc áo bị sứt chỉ, đồng thời nhấn mạnh mình chưa có vợ và mẹ già không thể khâu vá, tạo lý do mời cô gái đến giúp đỡ. Đây là cách tỏ tình tế nhị, thể hiện mong muốn xây dựng gia đình với cô gái.

Nghệ thuật và ý nghĩa:

Bài ca dao sử dụng ngôn ngữ giản dị, hình ảnh gần gũi, phản ánh đời sống lao động và tình cảm chân thành của người dân quê.

Tình huống “bỏ quên áo trên cành hoa sen” là một sáng tạo độc đáo, tạo nên sự dí dỏm và duyên dáng trong cách tỏ tình.

Bài ca dao thể hiện khát khao về hạnh phúc lứa đôi, đồng thời tôn vinh sự khéo léo, tinh tế trong giao tiếp và ứng xử của người Việt.

“Đêm qua tát nước đầu đình” là một bài ca dao giàu cảm xúc, thể hiện tình yêu trong sáng và sự khéo léo trong cách biểu đạt tình cảm. Qua đó, ta thấy được nét đẹp trong tâm hồn và văn hóa giao tiếp của người Việt Nam.

Đáp án B

Hướng dẫn giải

Bài thơ “Du Húc hải môn” của Lê Thánh Tông được viết theo thể thất ngôn tứ tuyệt. Thể thơ này bao gồm bốn câu, mỗi câu có bảy chữ, không có vần, thường được sử dụng trong thơ Đường luật Trung Quốc.

Đáp án C

Hướng dẫn giải

Trong đoạn trích, không có đề cập đến hình ảnh những ngôi nhà với mái ngói Tây sang trọng. Thay vào đó, tác giả miêu tả những ngôi nhà lọt thỏm giữa sân vườn, rêu mọc trên mái ngói Tây. Do đó, hình ảnh “những ngôi nhà với mái ngói Tây sang trọng” không xuất hiện trong đoạn trích.

Đáp án A

Hướng dẫn giải

“Chẳng gì mất không/Khi con người đã tỉnh”: Thể hiện ý tưởng rằng khi con người tỉnh thức và nhận thức được giá trị của cuộc sống, họ sẽ không mất mát gì, ngay cả trong những thử thách.

“Mỗi bước lên lại một lần thử thách/'Bao nhiêu nghịch là bấy nhiêu thuận”: Đoạn này khẳng định rằng thử thách chính là cơ hội để con người vượt qua khó khăn và phát triển, cho thấy sự mạnh mẽ và nghị lực của con người trong việc vượt qua nghịch cảnh.

“Nước mắt cũng nhập lại cuộc đời”: Nỗi đau hay khó khăn (nước mắt) cũng là một phần không thể thiếu trong cuộc sống, và qua đó, con người càng trở nên mạnh mẽ hơn.

Từ đó, đoạn trích không chỉ thể hiện niềm tin vào sức mạnh nội tại của con người mà còn khẳng định rằng mọi khó khăn đều có thể vượt qua nếu con người có đủ nghị lực và sự tỉnh thức.

Đáp án C

Hướng dẫn giải

Trong đoạn trích từ tác phẩm Đêm trắng của Dostoevsky, người kể mô tả chi tiết về cô gái mà anh gặp: “Cô gái đứng tì khuỷu tay lên thành chấn song và hình như đang hết sức chăm chú nhìn dòng nước đục chảy dưới lòng kênh”.

Câu này cho thấy cô gái đang ở trong trạng thái tập trung, thể hiện sự tĩnh lặng và suy tư, nhưng điều này không phải là điểm nổi bật về cảm nhận của người kể.

“Nàng đội chiếc mũ màu vàng cực kì dễ thương và mặc áo khoác đen không tay đỏm dáng”.

Đoạn này cho thấy người kể chú ý đến vẻ ngoài của cô gái rất tỉ mỉ. Chiếc mũ màu vàng được mô tả là “cực kì dễ thương”, và áo khoác đen không tay lại được cho là “đỏm dáng”, chỉ ra rằng cô gái không chỉ đẹp mà còn có phong cách nổi bật. Điều này khiến người kể cảm nhận cô gái có ngoại hình xinh đẹp và thu hút.

“Đây là một cô gái còn trẻ, và chắc chắn là tóc đen”. Mặc dù người kể không nhìn thấy tóc của cô gái, nhưng anh ta suy đoán chắc chắn tóc cô là màu đen, cho thấy người kể đang tưởng tượng và xây dựng hình ảnh của cô gái một cách chi tiết.

“Hình như nàng không nghe tiếng bước chân của tôi và thậm chí không nhúc nhích khi tôi nín thở đi ngang qua với tiếng tim đập thình thịch trong lồng ngực”.

Điều này thể hiện sự căng thẳng và hồi hộp của người kể khi gần cô gái. Sự việc này không phải là miêu tả về ngoại hình của cô gái, nhưng nó thể hiện tác động mạnh mẽ mà cô gái tạo ra đối với người kể.

Đáp án C

Hướng dẫn giải

“Nham” (岩): Từ này có nghĩa là “núi đá” hoặc “hòn đá”, trong đó “nham” mang hàm ý về một khối đá lớn, một ngọn núi. Trong câu thơ “Động dao sơn thuỷ ảnh”, “Nham” chỉ động đá, một phần của cảnh vật thiên nhiên, tạo ra hình ảnh núi và đá. Cách sử dụng từ này trong bài thơ cho

thấy sự kết nối với thiên nhiên, sự kỳ vĩ của núi non.

“Khinh” (轻): Từ này có nghĩa là “nhẹ”, “ít trọng”. Trong thơ, từ này không có nghĩa liên quan đến núi, mà chủ yếu dùng để miêu tả sự nhẹ nhàng, thanh thoát.

“Động” (洞): “Động” có nghĩa là “hang động”, tức là một không gian trong lòng đất hoặc trong núi. Tuy nhiên, trong câu “Động dao sơn thuỷ ảnh”, “Động” không có nghĩa là “núi” mà là chỉ một không gian hoặc nơi có núi đá, tức là một hang động.

“Khê” (溪): “Khê” nghĩa là “suối”, “dòng nước nhỏ chảy giữa núi”, không liên quan đến nghĩa “núi” mà là chỉ một cảnh vật thiên nhiên khác, gần gũi với nước.

Từ “Nham” là từ Hán - Việt đúng có nghĩa “núi đá” trong ngữ cảnh của bài thơ này, khi miêu tả cảnh vật thiên nhiên với núi, đá và dòng nước.

Đáp án B

Hướng dẫn giải

Trong đoạn trích, ngôi nhà được miêu tả là nghèo nàn và thiếu thốn, với mái lợp tranh và bức vách mỏng manh. Các chi tiết như “rãnh nước đen đặc và nổi váng” và “liếp dùng làm cửa phải hạ xuống” cho thấy hoàn cảnh khó khăn và thiếu sự chăm sóc. Bên cạnh đó, hai vợ chồng không có thời gian để chăm sóc nhà cửa vì bận rộn với công việc đồng áng và đi chợ.