Đề thi Đánh giá năng lực ĐHQG Hà Nội phần Văn học - Ngôn ngữ có đáp án - Đề số 25

Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi từ 51 đến 55:

Cụ Kép là người thích uống rượu ngâm thơ và chơi hoa lan. Cụ đã tới cái tuổi được hoàn toàn nhàn rỗi để dưỡng lấy tính tình. Vì bây giờ trong nhà cụ cũng đã thừa bát ăn. Xưa kia, cụ cũng muốn có một vườn cảnh để sớm chiều ra đấy tự tình. Nhưng nghĩ rằng mình chỉ là một anh nhà nho sống vào giữa buổi Tây Tàu nhố nhăng làm lạc mất cả quan niệm cũ, làm tiêu hao mất bao nhiêu giá trị tinh thần; nhưng nghĩ mình chỉ là một kẻ chọn nhầm thế kỉ với hai bàn tay không có lợi khí mới, thì riêng lo cho thân thế, lo cho sự mất còn của mình cũng chưa xong, nói chi đến chuyện chơi hoa. Cụ Kép thường nói với lớp bạn cũ rằng có một vườn hoa là một việc dễ dàng, nhưng đủ thời giờ mà săn sóc đến hoa mới là việc khó. Cụ muốn nói rằng người chơi hoa nhiều khi phải lấy cái chí thành chí tình ra mà đối đãi với cả đến cái đẹp không bao giờ biết lên tiếng nói. Như thế mới phải đạo, cái đạo của người tài tử. Chứ còn cứ gây được lên một khoảng vườn, khuân hoa cỏ các nơi về mà trồng, phó mặc chúng ở giữa trời, đày chúng ra mưa nắng với thờ ơ, chúng trổ bông không biết đến, chúng tàn lá cũng không hay thì chơi hoa làm gì cho thêm tội.

Đến hồi gần đây, biết đã đủ tư cách chơi cây cảnh, cụ Kép mới gây lấy một vườn lan nho nhỏ. Giống lan gì cũng có một chậu. Tiểu kiều, Đại kiều, Nhất điểm, Loạn điểm, Yên tử, v.v... Chỉ trừ có giống lan Bạch ngọc là không thấy trồng ở vườn. Không phải vì lan Bạch ngọc đắt giá mỗi giò mười đồng bạc, mà cụ Kép không trồng giống hoa này. Trong một buổi uống trà đêm, cụ Kép nói với một người bạn đến hỏi cụ về cách thức trồng cây vườn hoa: 

– Tôi tự biết không chăm được lan Bạch ngọc. Công phu lắm, ông ạ. Gió mạnh là gẫy, nắng già một chút là héo, mưa nặng hột là nẫu cánh. Bạch ngọc thì đẹp lắm. Nhưng những giống nhẹ nhàng ấy thì yểu lắm. Chăm như chăm con mọn ấy. Chiều chuộng quá như con cầu tự. Lầm lỡ một chút là chúng đi ngay. Những vật quý ấy không ở lâu bền với người ta. Lan Bạch ngọc hay ưa hơi đàn bà. Trồng nó ở vườn các tiểu thư thì phải hơn.

(Nguyễn Tuân, Hương cuội, In trong Tổng tập văn học Việt Nam, tập 31,

Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn quốc gia, NXB Khoa học xã hội, 2006)

Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi từ 56 đến 60:

                                      Mùa thu nay khác rồi

                                      Tôi đứng vui nghe giữa núi đồi

                                      Gió thổi rừng tre phấp phới

                                      Trời thu thay áo mới

                                      Trong biếc nói cười thiết tha!

                                      Trời xanh đây là của chúng ta

                                      Núi rừng đây là của chúng ta

                                      Những cánh đồng thơm mát

                                      Những ngả đường bát ngát

                                      Những dòng sông đỏ nặng phù sa.

                                      Nước chúng ta

                                      Nước những người chưa bao giờ khuất

                                      Ðêm đêm rì rầm trong tiếng đất

                                      Những buổi ngày xưa vọng nói về!

(Trích Đất nước – Nguyễn Đình Thi)

Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi từ 61 đến 65:

Bà lão cúi đầu nín lặng. Bà lão hiểu rồi. Lòng người mẹ nghèo khổ ấy còn hiểu ra biết bao nhiêu cơ sự, vừa ai oán vừa xót thương cho số kiếp đứa con mình. Chao ôi, người ta dựng vợ gả chồng cho con là lúc trong nhà ăn nên làm nổi, những mong sinh con đẻ cái mở mặt sau này. Còn mình thì... Trong kẽ mắt kèm nhèm của bà rủ xuống hai dòng nước mắt... Biết rằng chúng nó có nuôi nổi nhau sống qua được cơn đói khát này không?

Bà lão khẽ thở dài ngửng lên, đăm đăm nhìn người đàn bà. Thị cúi mặt xuống, tay vân vê tà áo đã rách bợt. Bà lão nhìn thị và bà nghĩ: Người ta có gặp bước khó khăn, đói khổ này, người ta mới lấy đến con mình. Mà con mình mới có vợ được… Thôi thì bổn phận bà là mẹ, bà đã chẳng lo lắng được cho con... May ra mà qua khỏi được cái tao đoạn này thì thằng con bà cũng có vợ, nó yên bề nó, chẳng may ra ông giời bắt chết cũng phải chịu chứ biết thế nào mà lo cho hết được?

(Vợ nhặt – Kim Lân)

Đọc ngữ liệu sau đây và trả lời các câu hỏi từ 66 đến 70:

Trong bảo tàng chiến tranh

người ta đặt bức tượng người lính

không rõ hi sinh năm nào

mặt trận nào

anh ở đó

cạnh chiếc xe tăng

như thật

trong bảo tàng chiến tranh

bức tượng mặc áo lính

khi Ucraina, lúc Nga, lúc Mĩ…

rất nhiều đoàn khách đến thăm

ai cũng đứng bên anh

lưu nhớ

bấy giờ

không còn tang thương

không còn giết chóc

những bà mẹ già

người Ucraina, người Nga, người Mĩ…

đến đây

ôm đứa con mình

mà khóc

trong bảo tàng chiến tranh

những quả bom

chứa đầy nước mắt.

(Mai Thìn, Những quả bom chứa đầy nước mắt, dẫn theo vannghebinhdinh.vn)